Al ruim 30 jaar is Dressuurstal Bernoski gevestigd in Bleiswijk, waar op het bedrijf een compleet scala aan activiteiten wordt bedreven: sport tot op het hoogste niveau, fokkerij, handel en trainingen. Onlangs kregen Hans, Natascha en zoon Robin Bernoski twee hengsten uit eigen fokkerij aangewezen voor het verrichtingsonderzoek. Met hun fokkerij richten ze zich vooral op de sport, waarbij ze houden van royale paarden, waarmee Robin goed uit de voeten kan.

De fokkerij op Dressuurstal Bernoski is relatief klein, maar wel vooruitstrevend: er wordt gefokt met merries die ook in de sport lopen, hengstenkeuzes worden goed afgewogen en geëvalueerd. De Bernoski’s gaan ook graag met een jongere generatie merries verder. Deze visie bracht al meerdere succesvolle sportpaarden. Op de laatste KWPN Stallion Show kregen ze de twee hengsten die ze voorbrachten – gefokt uit halfzussen Jamaica en Havanna – aangewezen: Stromae (Las Vegas uit Havanna elite sport-dres PROK van Sir Donnerhall I) en Spectre (Hermès uit Jamaica elite sport-dres IBOP-dres PROK van Vivaldi). Stromae werd via de KWPN Select Sale verkocht, van Spectre verkochten ze een aandeel aan Gertjan van Olst, waar de hengst inmiddels ook staat.

Royale paarden met een sterke voorhand
De grote merrie Jamaica (v.Vivaldi) is inmiddels het eerste Grand Prix-paard van Robin Bernoski, die eerder bij de Young Riders al succesvol was met de KWPN-hengst Velazquez (v.Krack C). Lopend door de stallen valt een voorkeur op voor grote, royaal ontwikkelde paarden met een sterke voorhand. “We selecteren de paarden die we aanhouden vooral op Robin”, lacht Hans, verwijzend naar zijn lange zoon. “Een sterke voorhand vinden we belangrijk, net als een achterbeen dat onder de massa beweegt. Een paard moet van nature een mooie lichaamshouding hebben, want dat betekent doorgaans dat je er minder aan hoeft te werken om iets mooier te krijgen. Opwaarts bewegen met voldoende achterbeen, dat zien we graag. In de rijderij zien we de afgelopen jaren wel eens paarden die dat van nature minder hebben, waarbij de voorhand nogal eens ’opgetild’ moet worden door de ruiter, waardoor het er imponerend uitziet. Maar daar wordt de achterhand nooit beter van. Zo’n houding moet een paard ook van nature hebben”, aldus Hans. Robin stipt ook de rijdbaarheid aan: “Een goede hals geeft vaak een makkelijkere aanleuning. Ook het karakter moet goed zijn. En de stap, dat is tegenwoordig ook echt een aandachtspunt. Eigenlijk moet een dressuurpaard best heel compleet zijn.”

Aanhouden of verkopen
Jamaica is een paard met veel handigheid en aanleg voor de zware oefeningen als piaffe, passage en pirouettes. Ook als jong paard was ze al succesvol. De merrie werd als vierjarige onder Miranda Pakvis onder andere beste merrie in de Pavo Cup. Dit jaar verwachten ze uit Jamaica nog een veulen van Proud James, daarna stoppen ze voorlopig met fokken met de nu elfjarige merrie. “We willen graag door met de volgende generatie, je moet vooruit blijven denken”, zegt Robin. Met twee dochters van Jamaica willen ze de fokkerij uit deze lijn voortzetten: een tweejarige Jameson RS2 en een driejarige Hermès (de volle zus van de aangewezen Spectre). Vooralsnog ligt de focus met Jamaica nu op de sport met Robin, maar uiteindelijk zal de merrie een keer verkocht worden. “Ik heb nu een paar keer Grand Prix met haar gereden en kan daar nu mooi nog wat ervaring in opdoen.” Het aanhouden of verkopen is altijd een lastig punt. Natuurlijk wil de familie Bernoski hun toppaarden graag aanhouden – op zijn minst tot de volgende generatie alweer klaar is voor de Subtop – maar dat is niet altijd eenvoudig. “We leven natuurlijk ook van de handel. Maar er is nog een belangrijk punt: we hebben er gewoon de ruimte niet voor. Soms ben ik best weleens jaloers op mensen die hun toppaarden bij henzelf oud kunnen laten worden, maar dat kan hier gewoon niet. Wanneer we onze toppaarden verkopen, is een goed huis daarom ook erg belangrijk. We willen graag dat die paarden nog een aantal jaar goed in de sport kunnen lopen, en ook een mooie oude dag krijgen”, aldus Hans.

Kleine zekerheidjes
De hengstenkeuze wordt door het gezin samen bepaald, maar ze hebben niet een specifieke voorkeur voor bewezen of jongere hengsten. Hans: “We proberen het zo goed mogelijk te doen, maar hoe het uitpakt weet je nooit zeker. Kijk bijvoorbeeld naar de twee Dream Boys uit Funkenmarie, die zijn zo verschillend. We kijken naar wat we zelf leuk en interessant vinden, naar commercie niet direct. Het is belangrijk dat je naar de kwaliteiten van een hengst kijkt, en daar kun je vooral met een jonge hengst wel eens naast zitten. Ik heb regelmatig met hengsten gedekt waar ik als jong paard heel erg weg van was, maar waar ik achteraf nooit meer mee zou dekken. Vorig jaar hebben we met Hermès gedekt, een bewezen hengst, en met Proud James, een jonge hengst. Dit jaar hebben we met Secret Lover en Obsession Taonga gedekt. Sommige oudere hengsten zijn wel kleine zekerheidjes.” Robin vindt het belangrijk dat een hengst zo compleet mogelijk is: “Alles moet wel een beetje kloppen en we kijken natuurlijk naar wat een hengst nog aan onze merries kan verbeteren.”

Het belang van zelf in de sport lopen
Bijna alle veulens van de familie Bernoski worden via ET geboren, zodat de merries zelf in de sport kunnen lopen. Robin vindt dat laatste heel belangrijk: “Ik denk dat veel traditionele fokkers niet zelf rijden of écht actief in de sport op niveau meegereden hebben. Terwijl dat juist heel veel informatie geeft over je merrie. De basisgangen kun je ook als jong paard wel zien. Maar verderop in de opleiding kom je er vaak pas achter of een paard écht werkwillig is. Dan pas kun je de rijdbaarheid goed beoordelen. En ook of een paard genoeg aanleg heeft voor de zware oefeningen en voldoende onder het zadel omhoog wil lopen, daar kom je pas gedurende de verdere opleiding achter. De sport geeft veel meer informatie. Door ze te rijden, leer je een merrielijn veel beter kennen.” Hans is ook van mening dat een merrie die in de sport op niveau gelopen heeft, veel waarde toevoegt aan zowel de merrie zelf als aan haar nakomelingen. Ook gaat de familie Bernoski graag met hun merries naar de keuringen en laten ze de gezondheid goed screenen. “Als er iets aan een paard rammelt, gaan we er niet mee door. Of het nu een hengst of een merrie is: een paard moet minstens PROK zijn. Ook de rugfoto’s moeten goed zijn. Gezondheid is een belangrijke voorwaarde.”

Opvolging
Hans en Natascha prijzen zich gelukkig dat zoon Robin, nu 27 jaar, interesse heeft om het bedrijf op termijn over te nemen. Robin studeert momenteel deeltijd Fiscaal Recht aan de Erasmus Universiteit, wat hij dit jaar hoopt af te ronden. Daarnaast rijdt hij meerdere paarden per dag en wakkert ook zijn interesse voor de fokkerij steeds verder aan. Ziet hij zichzelf op termijn het bedrijf runnen? Hij lacht: “Voorlopig zijn mijn ouders er ook nog lang niet klaar mee. Een eventuele overname zal een organisch proces zijn. De afgelopen jaren ben ik steeds meer in het bedrijf gekomen. Dat zal de komende jaren langzaam steeds meer gaan verschuiven. Maar voor nu doen we het echt met z’n drieën, en dat is hartstikke leuk.” Robin probeert op zoveel mogelijk vlakken ervaring op te doen. “Ik ga het bedrijf steeds beter leren kennen en ook de fokkerij vind ik steeds leuker. Daar bemoei ik me steeds meer mee. Dat komt ook omdat ik Jamaica nu rijd, en haar nakomelingen zie opgroeien. Ik heb ook zelf met onze hengsten op de hengstenkeuring gelopen. Dat ging misschien nog niet helemaal honderd procent vloeiend, maar ik heb er veel van geleerd. Zo leer ik alle takken van de sport en fokkerij kennen. Je moet alles zelf meemaken.”

Handel 
Naast de activiteiten van zijn ouders handelt Robin samen met een investeerder in dressuurpaarden. “Samen met Huub van der Burg koop ik paarden aan. Meestal zijn die tussen de zes en negen jaar oud. Deze paarden leid ik verder op, het liefst richting de Subtop, en dan worden ze weer verkocht. Dat vind ik leuk om te doen en ook leer ik er veel van om verschillende soorten paarden te rijden.” Hierdoor zien we Robin ook weer iets vaker op wedstrijden verschijnen, iets wat hij de afgelopen jaren naar eigen zeggen misschien wel te weinig heeft gedaan. “Daar is nu ruimte voor, en daar liggen ook mijn ambities.” Hans denkt zeker dat er tussen een van hun gefokte paarden een toekomstpaard voor Robin zit. “Qua toekomst willen we groot blijven denken. We streven ernaar dat Robin topsport gaat rijden en dat we de beste merries hebben om mee te fokken.” Doordat de Amerikaanse familie Luersman betrokken is bij het bedrijf, is dat voor de familie Bernoski wel makkelijker geworden. “We hebben nog nooit zo’n mooie en goed gevulde collectie paarden gehad als nu. Daar genieten we heel erg van. Wat dat betreft zijn we eigenlijk een heel professionele hobbyist. Je kunt dit alleen doen als je het heel erg mooi vindt en passie hebt”, besluit Hans.

Dit is een deel van een artikel uit het nieuwste nummer van het KWPN Magazine. Wilt u graag meer artikelen lezen? Leden krijgen het KWPN Magazine, met daarin prachtige verhalen, interessante achtergrondartikelen, persoonlijke interviews en fokkerij-informatie, thuisgestuurd. Geen lid? Bestel dan het KWPN Magazine in de KWPN Webshop.

Bron: KWPN (overname niet toegestaan)
Tekst: Bettine van Harselaar
Foto: Leanjo de Koster